วันพฤหัสบดีที่ 14 พฤษภาคม พ.ศ. 2569

เกมอินดี้ (Indie Game) ในควรหมายของผม(Poipoi)

 


เริ่มต้น
เกมอินดี้  (Indie Game)  คืออะไร นิยามว่ายังไง

โดย อิงจากความเข้าใจ ของเกมเมอร์ ทั่วโลก ตอนนี้ คำว่าอินดี้ ย่อมาจาก  Independent  แปลเป็นไทยว่า อิสระ, เป็นกลาง, เสรี, เป็นเอกราช, ไม่เข้าฝ่ายใด, ไม่ขึ้นกับใคร, โดยที่ทั้งหมดนี้เป็นคำคุณศัพท์ แต่ถ้าเป็นคำนาม จะ แปลว่า เป็น ไท

แต่คำถามที่เกมเมอร์ทั่วโลกตีความไม่ตรงกันคือ: เรากำลังเป็นอิสระจากใคร?

อิสระจากตัวแทนจำหน่าย (Independent from Publisher)
อิสระจากการครอบงำโดยนายทุน (
Independent from Capitalist Hierarchy)
อิสระจากความคาดหวังของตลาด (Independent from Market)

 

สำหรับผม เกมอินดี้แท้จริงคือเกมที่

"ไม่สนว่าค่ายต้องการอะไร

ไม่สนว่า นายทุนต้องการอะไร

ไม่สนว่าตลาดต้องการอะไร

แต่สนว่าฉันอยากสร้างอะไร "

นี้ละครับ คือ เกมอินดี้ ในอุดมคติของผม(
Poipoi)  หรือสรุปว่า ผมเน้นที่ "เจตจำนงเสรีของผู้สร้าง" เป็นข้อแรก

ในเรื่อง เป็นอิสระต่อตัวแทนจำหน่าย อันนี้ก็อธิบายง่าย ก็แค่ขายเอง แบบ CD-Projekt

เป็นอิสระต่อตลาด ก็อธิบายง่ายๆ ก็ ทำเกมไม่สนใจว่าตลาดต้องการอะไร หรือเกมเฉพาะกลุ่มที่เราเห็นๆกันอยู่

แต่คิดว่าสองข้อนี้ มันเข้าเงื่อนไง เกมอินดี้หรือยัง ถ้าเข้าเงื่อนไข ในความคิดของคุณแล้ว ก็ขอให้หยุดตรงนี้ แต่ถ้าไม่ ก็ต้องไปต่ออีกข้อ ที่สำคัญต่อผมคือ อิสระต่อนายทุน

 เพื่อให้ชัดเจน ผมขอสรุปนิยาม ข้อสอง (อิสระจากการครอบงำโดยนายทุน (Independent from Capitalist Hierarchy)
) ดังนี้

เกมอินดี้ คือเกมที่เกิดขึ้นจากความต้องการของศิลปินผู้สร้าง โดยไม่มีความต้องการของผู้อื่น (เช่น ผู้ถือหุ้น นายทุน หรือนายจ้าง) มาบังคับ”

อธิบายเป็นข้อๆได้เป็น

1.ไม่ได้รับเงินทุน จากนายทุน หรือ รัฐบาล หรือ NGO  (แม้แต่จาก องค์กรทางศาสนาไม่ว่าจะ พุทธ/คริสต์/อิสลาม)  เพื่อตอบแทน หรือ สนับสนุน อะไรบางอย่าง ของผู้ให้ทุน ทำให้เกิดข้อ 2,3,4,5,6  ตามมา เป็นละลอกคลื่น

2.ส่วนใหญ่ งบน้อย หรือ งบประมาณจำกัด *

ตรงนี้ทำให้เกิดอีกหลายข้อตามมาคือ

3.ทีมพัฒนาขนาดเล็ก หรือ มีคนเดียว ทำทุกอย่าง  หรือร่วมมือกันในหมู่เพื่อน และ ไม่มีการจ้างพนักงานประจำ จึงไม่มีการบังคับ หรือไล่ออก

4.มีอิสระในการทำเกม ตามใจตัวเอง ไม่ต้องทำตามนายทุน หรือ ตลาด  ทำให้เกิดข้อ 5

5.เกมอินดี้ จะมีความหลากหลายมาก ไม่มีรูปแบบที่ชัดเจน หลายเกม ไม่ได้หวังกำไร ด้วยซ้ำแค่สนองความต้องการของผู้สร้าง แม้แต่เกม 18+ ที่อยู่ในขอบเขตสีเทา หรือ ดำ ที่ผิดกฎหมายก็ยังมี ซึ่งรายใหญ่ หรือ คน จาก ข้อที่ 3 ทำไม่ได้

6.ไม่มีงบการตลาด หรือแทบไม่มีการตลาด แค่วางจำหน่ายหลายเกมยังทำไม่ได้ ต้องแจกฟรีในกลุ่มเล็กๆ พอฮิต ค่อยนำมาขาย


*ในข้อ 2 อาจไม่เกิด ถ้าศิลปินรวย หรือมีอันจะกินอยู่แล้ว หรือโดยสรุป ผู้สร้างสรรค์ รวยหรือจนไม่เกี่ยว แต่ต้องไม่รับ เงินพร้อมความคาดหวัง และ ตอบสนองต่อความคาดหวังนั้น  เช่นทุนสนับสนุน นโยบายทางการเมืองหรือทสังคม หรือ ศิลปิน จะวาดภาพ ปั้นรูปปั้น จากทองคำ แล้วประดับด้วยเพชร ก็ได้ ถ้าเขาอยากทำ โดยที่ ไม่ต้องสนใจความเห็นผู้อื่น ไม่ว่า จะเป็นนายทุน หรือคนว่าจ้าง เพราะศิลปิน เป็นเจ้าของผลงานและทรัพยากร ของตัวเอง

เคส Freelancer คือ นายทุนอาจจะบอกว่า โอ้วผมไม่ได้จ้างพนักงานประจำ แต่จ้าง Freelancer  
โดยเรื่องนี้
ถ้าเราซื้อผลงาน (Asset) ที่เขาทำไว้อยู่แล้ว อันนี้ได้  เพราะตอนที่เขาทำเขามีอิสระเต็มที่  
แต่ถ้าเรา ซื้อแรงงานและเวลา ของเขามาเพื่อทำตามสั่งเรา อันนี้ขัดต่อเจตจำนงเสรีในมุมมองผม

 

ตัวอย่าง เกมที่เข้านิยามนี้ เช่น

Yume Nikki


 

Cave Story


 

Dwarf Fortress

 


LSD: Dream Emulator 

 


Space Funeral



Minecraft Java Edition (ช่วงแรก)


เป็นต้น และมีอีกมากมายนับไม่ถ้วน ที่ไม่ได้กล่าวถึง

 

ยกตัวอย่าง เกมที่ ไม่ใช่เกมอินดี้  (indie-game) แต่ถูกคนเข้าใจผิด

 Dave the Diver ของ NEXON  ดำน้ำทำซูชิ คนสับสน เห็นภาพ พิกเซล (pixel) ก็บอก นี่ๆ มันเกมอินดี้ 


 

คือเกมอินดี้ไม่จำเป็นต้องเป็นภาพ pixel แต่ทำภาพสวยๆได้ เพราะ Unreal Engine 5 มันให้ใช้ฟรี   และมีเกมอินดี้หลายเกมใช้ UE5 ก็ไม่ผิดแต่อย่างใด

 

ส่วน ก็มีคนบอกว่า เกม Baldur's Gate 3 เป็นเกมอินดี้  ผมที่ เถียง แล้วมันก็แถ ว่า เป็น AAA Indie บ้างละ เหรือเป็น III / Triple-I อินดี้ยกกำลังสาม อะไรของเมิงกัน


 

คิดดูนะ ถ้าทำเกม  มีประธานบริษัท มี ผู้กำกับ มีพนักงาน ที่จ้างเข้ามา มีไล่ออกไป  มี ผู้ถือหุ้น  มันใช่หรือ

ในมุมมองของผม พวกนี้ เอา ชื่ออินดี้มาแปะ เพื่อหวังผล อะไรบางอย่างเท่านั้น

แล้วข้ออ้างที่ว่า ทำเอง จัดจำหน่ายเองไม่ผ่าน ค่ายใหญ่อย่าง Sony ,Nintendo, EA, UbiSoft ถือเป็นเกมอินดี้ สำหรับผมฟังไม่ขึ้น

ถ้า สามเกมนี้เป็นเกมอิดี้ได้  Cyberpunk2077  ก็เป็นเกมอินดี้เหมือนกัน

ด้วยเงื่อนไข จัดจำหน่ายเอง (โดย CD Projekt)  มีความเป็นเจ้าของและมีความอิสระ

สำหรับผม มันไม่เกี่ยว กับจำนวนผู้ถือหุ้น หรือจำนวน นายทุน  ถ้าผมเป็นนายทุนคนเดียว หรือจะขายหุ้น ให้คนล้านคน มันก็เหมือนกัน พนักงานต้องตอบสนองต่อนายทุน และยังกลัวโดนไล่ออกได้  ไม่ว่าจะมี 1คน หรือ ล้านคน

 

ความแตกต่างไม่ได้อยู่ที่ จำนวนผู้ถือหุ้น หรือ จำนวนนายทุน แต่อยู่ที่ "อำนาจเหนือแรงงาน" ตราบใดที่มีสถานะนายจ้าง-ลูกจ้าง ความเป็นอิสระที่แท้จริงจะหายไปทันที พนักงานมีอิสระแค่ไหน? เขาขอหยุดไปปีนเขา 3 เดือนได้ไหม? หรือ 4 โมงเย็นเขาอยากวางมือเลยได้หรือเปล่า?  หรือ วันพรุ่งนี้ อยากพักวาดภาพหาไอเดียใหม่ได้ไหม? หรือทำตามไอเดียตัวเองโดยนายทุนไม่เห็นชอบ จะได้ไหม ถ้าทำไม่ได้  หรือโดนไล่ออก แล้วไม่กล้าทำ

 

สำหรับผม ถ้ามีของพวกนี้ ไม่นับว่าเป็นเกมอินดี้ ที่ผู้สร้าง สร้างเกมได้อย่างอิสระ

แต่สำหรับหลายๆคน ยอมรับ สามเกมที่ว่ามา Dave the Diver,Baldur's Gate 3,Hades 2   ที่ แต่ไม่ยอมรับ Cyberpunk2077  เพราะ ผู้ถือหุ้นเยอะ ถ้าอ้างแบบนี้ ถ้าวันหนึ่ง ถือหุ้นโดยคนไม่กี่คน 1 คน หรือ 2-5 คน พวกเขาจะว่ายังไงละ ? และใช้ตรรกะเดียวกันทุกเกมได้หรือไม่ ?

และสุดท้าย ทั้ง4เกม   Dave the Diver,Baldur's Gate 3,Hades 2, Cyberpunk2077  ที่ผมยกตัวอย่างมา ไม่ใช่เกมอินดี้ ในตรรกะของผม แต่เป็นเกมของนายทุน ต่างกันที่ จำนวนนายทุน แค่นั้นเอง

 



แล้วสุดท้ายผมอยากให้ลองคิดว่า นายทุน ที่สามารถ ไล่พนักงานออกได้ แปะป้ายสินค้าตัวเองว่าเป็น เกมอินดี้ แล้วพอมีคนทัก ก็แก้เป็น AAA-Indie หรือ Triple-I (III) นี้ เขาทำเพื่ออะไร ลองคิดดูสิครับ ว่าเขาได้ประโยชน์อะไรกับการะแปะป้าย อินดี้ ให้กับผู้ซื้อเห็นตัวใหญ่ๆ

 

ด้วยตรรกะนี้ แม้จะ ดูมากไป แต่ สามารถ คัดกรอง ว่าเกมไหนเป็นอินดี้ หรือเป็นแค่ เกมนายทุน แปะป้ายอินดี้ได้อย่างง่ายดาย

หรือ โดยสรุป เกมอินดี้ สำหรับผม (Poipoi) ต้องเกิด มาจากศิลปะ ที่เป็นไท เป็นอิสระ ของเหลาศิลปิน และนักพัฒนาเกม โดยไม่ต้องกังวล หรือ มีแรงกดดันว่า จะโดนไล่ออก

แต่ถ้าใช้นิยามอื่น เกมอินดี้ อาจจะเกิดจากบริษัทยักษ์ใหญ่ อย่าง NEXON ก็เป็นได้ ครับ ก็โดยสรุป ไม่มีนิยามไหนผิดหรือถูก แต่แค่ผม และ คุณ จะเลือกนิยามไหน เป็น บรรทัดฐานในใจของตัวเอง โดยที่ไม่ต้องฟังนิยามจาก สื่อยักษ์ใหญ่ มาบอกคุณ

บทความนี้ผมก็ขอจบเพียงเท่านี้ครับ

 

 

ลิงก์ถาวร
https://poipoi-test.blogspot.com/2026/05/indie-game-poipoi.html